Herbestemming HAKA gebouw, Rotterdam

De Coöperatieve Groothandelsvereeniging De Handelskamer (HAKA) in Rotterdam is een kind van zijn tijd, waarin de zakelijke, functionele architectuur de toon voerde: architect Mertens weerspiegelde de innovatieve tijdsgeest door als eerste in Nederland te experimenteren met een betonpomp. Het voormalige rijksmonumentale complex van kantoor, fabriek, koffie- en graansilo’s en expeditie bezit een sterke industriële identiteit, waarin de verschillende functies zowel in de gevel als in het interieur duidelijk afleesbaar zijn. Een van de uitdagingen was het creëren van uitzicht in het fabrieksgedeelte, waar ooit graan en koffie werden verwerkt en waar alleen bovenramen aanwezig zijn.

De eerste fase van de herbestemming richtte zich op het entreegebied, het restaurant en de evenementenruimte op de begane grond, in de kelder en op de eerste verdieping. De oorspronkelijke onderdoorgang, ooit een openbare straat tussen de stadszijde en de kade, vormt opnieuw het hart van het gebouw. Door de vloeren van de receptie en de lifthal te verlagen tot maaiveldniveau ontstaat een open en vanzelfsprekend entreegebied dat het volledige gebouw ontsluit.

De nieuwe verticale ontsluiting is geïntegreerd in de bestaande silo’s. Door zorgvuldig sparingen in de betonnen constructie aan te brengen, kregen de liften een plek binnen deze karakteristieke volumes. De strakke zaagsneden zijn zichtbaar en maken de ingrepen afleesbaar. In het ontwerp staat het behoud van de oorspronkelijke karakterverschillen centraal: de robuuste en utilitaire sfeer van fabriek en expeditie, het meer verfijnde karakter van het kantoor en de gesloten, monumentale aanwezigheid van de silo’s. Juist deze contrasten geven richting aan de transformatie en vormen de basis voor een eigentijdse herbestemming.

In een later stadium wordt de herbestemming uitgebreid naar een karaktervol bedrijfsverzamelgebouw met andere functies. Ook het daklandschap wordt dan bij het gebruik betrokken.